محافظت از چوب در برابر آب
وسایل چوبی اگرچه زیبا هستند؛ اما یکی از دردسرهای همیشگی آنها مقاومت کم در برابر رطوبت است. چوب به راحتی آب و رطوبت را جذب میکند و این باعث ترک خوردن، تغییر شکل یا پوسیدگی آن میشود. محافظت از چوب در برابر آب راهی ساده و موثر برای افزایش طول عمر آن است. به این منظور شما میتوانید راه حل های مختلفی را پیش بگیرید برای مثال رنگ پلی اورتان از بهترین متریال محافظ چوب در برابر آب محسوب میشود.
اگر شما نیز با مشکل نفوذ رطوبت و آب در چوب دست و پنجه نرم میکنید، در این مقاله از رنگ، روشهای مختلف محافظت چوب از اب و نکات مهم هنگام اجرای پوشش ضد آب را معرفی میکنیم. بیتک همیشه همراه شماست؛ به سوالهای شما پاسخ میدهیم تا همیشه وسایل چوبی باکیفیت و عالی داشته باشید، همچنین دغدغه شما رفع شود.
چرا باید چوب را ضدآب کنیم؟
محافظت از چوب در برابر آب یکی از مهمترین کارهایی است که باید انجام دهید؛ اما چرا؟ چوب به دلیل کاربردهای زیادی که دارد و زیباییاش در مکانهای مختلف چه فضاهای داخلی و چه فضاهای خارجی استفاده زیادی دارد. چوبها نسبت به رطوبت حساس هستند و اگر ضد آب نشوند، نم، آب، اشعه خورشید و حتی حشرات موذی باعث پوسیدگی، تغییر شکل و ایجاد روزنه در آن میشوند.
اگر در مناطقی که دارای رطوبت زیادی هستند زندگی میکنید، احتمالا این اتفاق را تجربه کردهاید که نمای ساختمان، محوطههای چوبی یا درب سرویسهای بهداشتی در اثر رطوبت ورم کنند و ترک بردارند. به همین دلیل محافظت چوب در برابر آب اهمیت زیادی دارد تا دوام بهتری داشته باشد. مهمترین دلایل ایجاد محافظ چوب در برابر رطوبت عبارتند از:
جلوگیری از پوسیدگی و رشد قارچ و باکتری
محافظت از چوب در برابر آب باعث میشود رطوبت نتواند به بافت چوب نفوذ کند. وقتی چوب خشک بماند، قارچ، کپک و باکتری فراهم در آنجا رشد نمیکنند و از پوسیدگی و تغییر شکل آن جلوگیری میکند. این مسئله برای چوبهای بهکار رفته در فضاهای مرطوب مانند نمای بیرونی یا سرویس بهداشتی اهمیت ویژه دارد.
محافظت در مقابل گرد و غبار
در صورتی که روی سطح چوب از محافظ چوب در برابر آب استفاده کنید؛ اگر آلودگی، گردوغبار روی آن بنشیند، مانع از نفوذ این کثیفیها به عمق آن میشود. از طرفی سطح چوب شما به راحتی تمیز شده و ظاهر بسیار زیبایی به خود میگیرد. شاید فکر کنید آلودگیها آسیبی به بافت چوب نمیزنند؛ اما ذرات به مرور باعث خوردگی سطح آن میشوند و این راهی است تا رطوبت به بافت وسایل نفوذ کند.
محافظت در مقابل اشعه خورشید
نور خورشید و به ویژه اشعه ماورای بنفش میتواند باعث ترک خوردن، تغییر رنگ و کاهش کیفیت چوب شود. با استفاده از محافظ چوب در برابر آب، علاوه بر اینکه از نفوذ رطوبت به بافت چوب جلوگیری میشود، تاثیر خوردشید بر آن نیز کاهش مییابد.
بالا بردن دوام چوب
با بهکار گیری مواد محافظت چوب از آب باعث میشوید چوب در برابر عوامل محیطی مثل رطوبت، آب، تغییرات دما و آلودگیها مقاومتر شود. این کار طول عمر چوب را افزایش میدهد و باعث میشود حتی در شرایط سخت، شکل و کیفیت اولیه خود را حفظ کند و در هزینههای خود برای تعویض وسایل صرفهجویی کنید.
روش های محافظت از چوب در برابر آب
چوب در برابر رطوبت بسیار حساس است و اگر بهطور صحیح محافظت نشود، دچار تورم، تغییر رنگ، کپکزدگی و در نهایت پوسیدگی میشود. برای جلوگیری از این مشکلات، روشهای مختلفی برای محافظت از چوب در برابر آب وجود دارد که هرکدام با توجه به نوع چوب، میزان تماس با رطوبت و محل استفاده انتخاب میشوند. شما میتوانید از رنگهای پلی اورتان، کیلر اکریلیک، رزین اپوکسی ضدآب، روغنهای جلادهنده و واکسهای مخصوص برای محافظت چوب استفاده کنید. در ادامه بهتر با این روشها آشنا میشوید:
استفاده از رنگ پلی اورتان
رنگ پلیاورتان یکی از بهترین پوششها برای محافظت از چوب در برابر آب است. این رنگ پرکاربرد پس از اینکه بر سطح خشک میشود، یک لایه محکم روی آن ایجاد میکند که حفاظت خوبی به چوب میدهد؛ بنابراین آب نمیتواند وارد بافت آن شود. بهتر است این نوع رنگ را برای وسایل چوبی که در مکانهای شلوغ که امکان آلودگی زیادی دارند استفاده کنید. علاوه بر مقاومت در برابر آب، این پوشش مقاومت خوبی در برابر خراش، لکه و ضربه دارد، به این ترتیب ظاهر چوب را برای مدت طولانی زیبا نگه میدارد.
استفاده از رنگ اکریلیک
رنگ اکریلیک مانند پلی اورتانها حفاظت خوبی در برابر آب انجام میدهد؛ زیرا این رنگ از آب یا رزینهای آکریلیک ساخته شده و بعد از خشک شدن یک لایه نرم و کمی شفاف روی چوب ایجاد میکند که مانع نفوذ آب و رطوبت میشود. هم برای فضاهای داخلی و هم فضاهای خارجی مناسب است. فرقی نمیکند سطح شما چه رنگی باشد، این محصول عالی را برای هر سطح با هر رنگی میتوانید استفاده کنید.
استفاده از رزین اپوکسی ضدآب
رزین اپوکسی یکی از بهترین روشها برای محافظت از چوب در برابر آب و رطوبت است. این ماده از دو بخش اصلی، رزین و سختکننده، ساخته شده و وقتی این دو با هم ترکیب میشوند، واکنش شیمیایی رخ میدهد و روی چوب یک لایه شیشهای و محکم ایجاد میکند که بهترین محافظ چوب در برابر آب است. به همین دلیل برای میزهای اپوکسی، کانتر آشپزخانه و محیطهای خیلی مرطوب انتخاب ایدهآلی محسوب میشود.
استفاده از روغن های مخصوص
روغنهایی مثل تونگ و بزرک برای ضدآب کردن چوب استفاده میشوند. این روغنها با پر کردن منافذ چوب، مانع ورود رطوبت به بافت آن خواهند شد. از اینرو، روغنها یکی از بهترین روشها برای محافظت از چوب در برابر آب هستند.
استفاده از محلول و واکسهای مخصوص چوب
میدانید که لاک، کیلر و نیمپلیاستر نیز باعث محافظت چوب در برابر آب میشوند؟ واکسها هم یک لایه نازک روی چوب ایجاد میکنند که از نفوذ رطوبت، گردوغبار و لکهها جلوگیری میکند. این روش بیشتر برای وسایلی که خیلی در معرض رطوبت نیستند استفاده میشود و از طرفی چوب شما را هم جلا میدهد تا زیباتر شود. البته این روش کمی قدیمی است ولی هنوز هم بعضی افراد آن را اجرا میکنند.
روغن ظروف چوبی
حتما مراقب ظروف چوبی که زیاد با آب سروکار دارند باشید. برای محافظت از آنها میتوانید از روغنهایی مثل مینرال اویل استفاده کنید. این روغنها وارد چوب میشوند و نه تنها آب نمیتواند به آن نفوذ کند، بلکه ار ترک خوردن و رشد انواع باکتریها در منافذ آن جلوگیری خواهد شد؛ بنابراین ظروف شما سالم و قابل استفاده باقی میمانند.
مراحل ضدآب کردن چوب
برای محافظت از چوب در برابر آب خیلی مهم است که مراحل کار را با دقت انجام دهید؛ اگر درست انجام نشود، ممکن است تلاش شما بینتیجه بماند. فرقی نمیکند از چه پوشش یا مادهای برای محافظت چوب از آب استفاده میکنید؛ زیرا تقریبا همه آنها دو مرحله زیر را دارند و باید به این ترتیب اجرا شوند:
آماده سازی سطح
اول باید سطح چوب را کامل تمیز کنید تا گرد و غبار، کثیفی یا آثار رنگ و روغن قبلی پاک شوند. اگر سطح چوب زبر است یا قبلا پوشش داشته، با سمباده آن را صاف کنید برای اینکه سطحی یکدست ایجاد به وجود آید. پس از سنباده زدن، گرد و غبار باقیمانده را با یک پارچه خشک یا برس پاک کنید تا بتوانید پوشش مورد نظر را بدون مشکل روی چوب زنید. این مرحله مهم است؛ اگر سطح چوب تمیز و صاف نباشد، پوشش ضدآب به درستی نمیچسبد و هیچ مقاومت خوبی در برابر رطوب و آب ایجاد نمیشود.
اجرای ماده ضد آب کننده
ماده ضدآبکننده مانند روغن، رزین، واکس، رنگ ضدآب یا سیلر را آماده کنید. با قلممو، برس یا اسپری روی چوب بزنید و پوشش را یکنواخت در جهت بافت چوب پخش کنید. اگر در دستور آمادهسازی ماده مورد نظر باید چند لایه اجرا شود، اول صبر کنید تا لایه اول خشک شود، سپس لایه دوم یا سوم را بزنید. در غیر این صورت، محافظ چوب در برابر رطوبت بخ خوبی انجام نمیشود. بین هر لایه ممکن است لازم باشد سطح را کمی سمباده بزنید تا لایه بعدی بهتر بچسبد. بعد از آخرین لایه، اجازه دهید چوب کاملا خشک و تثبیت شده و تا زمانی که پوشش سخت شود هیچگونه جسم سخت، آب و غیره روی آن قرار ندهید.
نکات مهم در زمان ضدآب کردن چوب
اگر میخواهید روشهای محافظت از چوب در برابر آب را به بهترین شکل انجام دهید، حتما به نکات زیر توجه کنید:
- قبل از شروع، مطمئن شوید سطح چوب تمیز و خشک است و گرد و غبار یا پوشش قبلی روی آن باقی نمانده باشد.
- اگر سطح زبر است یا قبلا رنگ یا لاک داشته، با سمباده آن را صاف و یکدست کنید تا ناهمواریهایش برطرف شود.
- ماده ضدآب را نازک و یکنواخت روی چوب بزنید. پوشش ضخیم خوب خشک نمیشود و نتیجه مناسبی نخواد داشت.
- درصورتی که لازم است چند لایه بزنید، بعد از خشک شدن هر لایه، لایه بعدی را اجرا کنید.
- بین لایهها میتوانید کمی سطح را سمباده بزنید تا پوشش بعدی بهتر بچسبد.
- چوب و ماده ضدآب را در شرایط مناسب آب و هوایی استفاده کنید و از کار کردن در هوای خیلی مرطوب یا خیلی گرم یا خیلی سرد بهتر است این کار را انجام ندهید.
- لبهها، گوشهها و بخشهایی که برش خوردهاند را با دقت بیشتری پوشش دهید چون آب راحتتر وارد این بخشها میشود.
- بعد از ضدآب کردن، چوب را هر چند وقت یکبار بررسی کرده و اگر پوشش آسیب دیده بود، آن را ترمیم کنید.
- هنگام استفاده از مواد شیمیایی، دستورالعمل سازنده را دقیق بخوانید و از وسایل ایمنی مثل دستکش و عینک استفاده کنید.
با پوشش های رنگ بیتک چوب را به راحتی ضدآب کنید
تمام روشهای کاربردی برای محافظت از چوب در برابر آب را در این مقاله توضیح دادیم تا نگرانی شما برطرف شود. محافظ چوب در برابر آب قرار نیست یک ماده دستنیافتنی باشد؛ با روشهایی مانند رنگ پلیاورتان، رنگ اکریلیک، رزین اپوکسی، روغنهای مخصوص و واکسها میتوانید بهراحتی از چوب خود در برابر رطوبت و آسیب محافظت کنید. اما یادتان باشد که اجرای دقیق مراحل ضدآب کردن چوب بسیار مهم است تا نتیجه مطلوب حاصل شود. حتما هنگام کار از ماسک و دستکش استفاده کنید تا ایمنی شما حفظ شود.
برای داشتن بهترین محافظت، میتوانید بهترین رنگ پلیاورتان و کیلر اکریلیک را از بیتک تهیه کنید و مطمئن باشید که چوبتان در برابر آب و رطوبت کاملا محافظت شده است. خوشحال میشویم تجربه خودتان در زمینه محافظت چوب از آب را با ما به اشتراک بگذارید تا افراد دیگر استفاده کنند.
سوالات متداول
- آیا قبل از ضدآب کردن باید سطح چوب را سمباده بزنم و تمیز کنم؟
بله، حتما. سطح چوب باید صاف و تمیز باشد تا پوشش ضد آب به خوبی بچسبد و نتیجه بهتری بدهد؛ اگر گرد و غبار یا لاک قبلی روی سطح باشد، ماده مورد نظر دارای روزنه شده و آب به راحتی وارد ان میشود. - هر چند وقت یک بار باید پوشش ضدآب را بازبینی یا تجدید کرد؟
هر ۶ تا ۱۲ ماه یک بار چک کنید؛ اگر دیدید پوشش ترک خورده، کنده یا کدر شده، دوباره آن را ترمیم کنید تا چوب در برابر رطوبت محافظت شود. - آیا باید هنگام استفاده از محصولات ضدآب کننده از ماسک یا دستکش استفاده کرد؟
بله. بعضی از رنگها، روغنها یا رزینها ممکن است برای پوست و تنفس خطرناک باشند؛ بنابراین همیشه دستکش و در صورت نیاز ماسک استفاده کنید. - چطور بفهمیم پوشش ضدآب هنوز موثر است یا نیاز به تکرار دارد؟
روی سطح آب بریزید. اگر دیدید قطرهها به راحتی جمع شدند و جذب چوب نمیشوند، پوشش هنوز خوب است؛ اگر آب به چوب نفوذ کرد یا سطح آن کدر شد، خیلی سریع یک محافظ روی آن قرار دهید. - تفاوت روغن و رنگ در محافظت چوب در برابر آب چیست؟
روغن به داخل چوب نفوذ کرده و از داخل آن را مقاوم میکند، ولی رنگ یا رزین روی سطح یک لایه سخت میسازد که مانع نفوذ آب به درون بافت چوب میشود. - برای چوبی که همیشه با آب تماس دارد، چه نوع پوشش ضد آبی مناسب است؟
برای ظروف یا میزهای آشپزخانه و محیطهای مرطوب، از روغنهای مخصوص یا رزین اپوکسی استفاده کنید؛ چون بهترین محافظت را در برابر نفوذ آب و ترک خوردن دارند.
